De invloed van de 'Right to Repair' wetgeving op je elektrische leaseauto
Je rijdt in een gloednieuwe elektrische leaseauto, maar als er iets kapgaat, heb je geen idee wie je mag helpen. De rekening is voor de dealer, de wachttijden zijn lang en je voelt je afhankelijk.
De 'Right to Repair'-beweging wil hier verandering in brengen, maar voor EV's in lease verandert er op dit moment nog weinig. In dit artikel leg ik je uit wat er speelt, hoe je toch meer regie krijgt en wat de toekomst brengt voor jou als elektrische rijder.
Eigen regels autosector 'right to repair' blijven van kracht
De Europese Unie heeft eind 2023 een nieuwe 'Right to Repair'-wet goedgekeurd. Dat klinkt groots, maar voor motorvoertuigen, trailers en batterijen geldt een uitzondering.
Met andere woorden: jouw elektrische leaseauto valt voorlopig buiten de boot. De wetgeving is nu vooral gericht op consumentenelektronica zoals wasmachines, laptops en televisies.
Waarom deze uitzondering? De auto-industrie is complex. Fabrikanten claimen dat specifieke kennis en veiligheidsnormen nodig zijn voor reparaties, vooral aan hoogspanningsbatterijen.
Toch voelt dit voor veel rijders oneerlijk. Je betaalt voor een dienst, maar hebt geen inzicht in de kosten of de mogelijkheid om zelf te kiezen wie je helpt. De BOVAG, de branchevereniging voor de mobiliteitssector, strijdt al jaren voor meer openheid. Zij willen dat autobezitters en leaserijders laagdrempelig toegang krijgen tot OBD-data (de diagnosepoort van je auto) en dat aftermarket onderdelen makkelijker beschikbaar worden.
Op dit moment bepalen fabrikanten nog grotendeels wie welke reparaties mag uitvoeren.
Staat er op dit vlak dan niks op het wensenlijstje van BOVAG? Natuurlijk wel:
- Open toegang tot OBD-data voor alle gecertificeerde garages.
- Verplichte beschikbaarheid van aftermarket onderdelen, ook voor elektrische auto's.
- Een eerlijke verdeling van reparatie-inkomsten tussen dealer en onafhankelijke garage.
Voor jou als leaserijder betekent dit dat je vaak vastzit aan het dealernetwerk van je leasemaatschappij. Zelf een onafhankelijke garage zoeken is vaak niet mogelijk zonder de leasevoorwaarden te schenden.
Dat maakt de 'Right to Repair'-wet voor EV's op dit moment vooral een symbolische stap. De BOVAG hoopt dat de EU in de toekomst de auto-industrie alsnog meeneemt in de wetgeving. Tot die tijd blijft het een kwestie van druk uitoefenen en alternatieven zoeken.
TU/e-studenten bouwen modulaire elektrische stadsauto die je zelf kunt repareren
Gelukkig zijn er positieve ontwikkelingen die laten zien dat het anders kan. Studenten van de Technische Universiteit Eindhoven bouwden de ARIA, een elektrische stadsauto die je zelf kunt repareren.
Dit project laat zien dat modulariteit en toegankelijkheid wel degelijk samengaan met elektrisch rijden. De ARIA heeft een batterijpakket van 12,96 kWh, opgebouwd uit zes modules van elk 12 kilo. Elke module is los vervangbaar.
Dat betekent: als één cel defect is, hoef je niet het hele batterijpakket te vervangen.
Dit scheelt enorm in kosten en tijd. Voor leaserijders is dit een interessant concept, omdat het de afhankelijkheid van dure dealerreparaties vermindert. Deze modulaire aanpak sluit aan bij de behoefte van veel elektrische rijders: transparantie en controle. Je weet precies wat er in je auto zit en hoe het werkt.
Bovendien maakt het de auto toekomstbestendig. Als technologie verbetert, kun je specifieke modules upgraden zonder een compleet nieuwe auto te kopen.
Voor luxe lease-rijders is dit een gamechanger. Stel je voor: je leasecontract geeft je niet alleen een auto, maar ook de vrijheid om onderdelen te wisselen bij een garage naar keuze. Ontdek ook de duurzame interieurs van oceaanplastic tot paddenstoelenleer in je leaseauto. Dat scheelt niet alleen geld, maar geeft ook een gevoel van eigenaarschap.
Succes in Oostenrijk
Terwijl de EU-wetgeving voor auto's nog stagneert, laten andere Europese landen zien dat reparatiebonusprogramma’s werken. Oostenrijk heeft met de Reparaturbonus al meer dan 500.000 apparaten gerepareerd.
Het budget loopt tot 2026 op tot 130 miljoen euro. Het concept is simpel: consumenten krijgen een financiële bonus als ze een kapot apparaat laten repareren in plaats van vervangen. In Frankrijk werkt een vergelijkbaar systeem, de Le Bonus Réparation, met een initiële 62 miljoen euro budget.
Voorbeeldbedragen: 15 euro voor stofzuigers, 30 euro voor tv's en 45 euro voor laptops.
Hoewel deze programma’s zich richten op consumentenelektronica, laten ze een belangrijk principe zien: reparatie moet financieel aantrekkelijk zijn. Voor elektrische leaseauto’s zou een vergelijkbare bonus kunnen helpen om onafhankelijke reparaties te stimuleren. Stel je voor dat je 100 euro krijgt als je je EV-batterij module laat vervangen bij een lokale garage in plaats van bij de dealer. In Nederland staan volgens schattingen 20 miljoen kapotte producten thuis.
Het Nationaal Reparatieregister helpt consumenten om gecertificeerde reparateurs te vinden. Hoewel dit register nu nog voor consumentenelektronica is, zou het in de toekomst uitgebreid kunnen worden naar auto-onderdelen.
Verantwoordelijkheid producenten
De uitgebreide producentenverantwoordelijkheid (UPV) stelt producenten verantwoordelijk voor het afval van hun elektronische apparaten. Dit principe zou kunnen worden uitgebreid naar elektrische auto’s.
Fabrikanten zouden verplicht moeten zijn om niet alleen de batterij, maar ook andere componenten zoals de elektromotor en laadelektronica te recyclen en reparabel te maken.
Op dit moment is de batterij het duurste onderdeel van een EV. Een vervangende batterij kan makkelijk €10.000 tot €20.000 kosten. Door modulariteit en reparatie te stimuleren, kunnen deze kosten omlaag.
Bovendien verlengt het de levensduur van de auto, wat goed is voor het milieu en je portemonnee. Voor lease-rijders betekent dit dat de total cost of ownership (TCO) omlaag kan. Als een leasecontract reparaties buiten de dealer om toestaat, worden leasebedragen mogelijk lager. Dit is vooral interessant voor zakelijke rijders die scherp kijken naar de bijtelling en operationele kosten, mede door de impact van de circulaire economie op de productie van leaseauto's.
De EU-wetgeving is een begin, maar de autosector moet volgen. Tot die tijd zijn het initiatieven zoals de ARIA en buitenlandse reparatieprogramma’s die laten zien dat het anders kan.
- Vraag bij het afsluiten van je leasecontract naar de reparatievoorwaarden. Mag je naar een onafhankelijke garage?
- Informeer naar de modulariteit van je EV. Zijn onderdelen zoals batterijmodules apart vervangbaar?
- Check of je leasemaatschappij samenwerkt met het Nationaal Reparatieregister of vergelijkbare initiatieven.
- Houd de ontwikkelingen rondom 'Right to Repair' in de gaten. De wetgeving kan snel veranderen.
- Overweeg een leaseauto met een modulair design, zoals de ARIA, als deze beschikbaar komt.
Als consument en leaserijder kun je nu al vragen stellen aan je leasemaatschappij: wat is jullie beleid rondom onafhankelijke reparaties? En welke onderdelen zijn beschikbaar via de aftermarket?
Praktische tips voor elektrische lease-rijders: De toekomst van elektrisch rijden is veelbelovend, maar alleen als we blijven streven naar transparantie en keuzevrijheid. Met de juiste wetgeving en innovaties zoals modulaire auto’s, kun je straks echt zelf bepalen hoe je je EV onderhoudt en repareren, terwijl we ook kijken naar de rol van synthetische brandstoffen voor de bestaande luxe vloot.