De invloed van de geopolitiek op de levering van microchips voor auto's
Een lease-Porsche Taycan of een gloednieuwe BMW i7. Elektrisch rijden voelt als de toekomst, maar die toekomst hangt aan een zijden draadje.
Een draadje dat smaller is dan je denkt: de microchip. Zonder die kleine intelligente blokjes siliconen bewegen je auto niet, sturen de remmen niet bij en laad je niet op. En precies daar broeit een geopolitiek conflict dat nu onze showrooms en levertijden bereikt. De levering van chips voor auto's is in een crisis verzeild geraakt door ruzie tussen China en het Westen.
Het is niet zomaar een tekort zoals we dat in 2021 zagen. Dit is een gerichte actie met directe gevolgen voor de beschikbaarheid van luxe EV’s en de leaseprijzen.
Wie nu een elektrische leaseauto uitzoekt, moet snappen wat er speelt. Het bepaalt straks of je auto er over drie maanden staat, of pas over een jaar.
Veel meer chips in elektrische auto's
Stap je in een oude benzinebak, dan zitten er al gauw zestig tot tachtig chips in. Genoeg voor motorsturing en wat airbags.
In een moderne elektrische auto, vol slimme systemen, is dat aantal simpelweg verdubbeld of verdrievoudigd. Waarom? Omdat een EV een rijdende computer is. Denk aan de accu-beheersystemen die elke cel in de gaten houden.
De vermogenselektronica die de stroom van de batterij naar de motor regelt.
En natuurlijk de infotainment-schermen die soms wel drie keer zo groot zijn als die van een gemiddelde huis-tuin-en-keuken hatchback. Tel daarbij de verplichte veiligheidssystemen die sinds 2024 in alle nieuwe auto’s in de EU zitten: rijbaanassistentie, dodehoekdetectie, vermoeidheidssensoren. Al die extra’s vragen om honderden chips per auto. Vooral het merk Nexperia levert een cruciaal onderdeel.
Die chips regelen simpele maar essentiële taken: het openen van je portier, het inschakelen van je ruitenwissers, de laadpoort die opengaat. Geen spannende technologie, maar zonder deze chips staat je auto stil.
En precies hier knelt het nu. Het is zover. China heeft een volledig exportverbod ingesteld op Nexperia-chips. Reden?
Alarmerende situatie
Geopolitieke spanningen en wederzijdse sancties. Dit betekent dat er voorlopig geen nieuwe chips uit China naar Europa komen.
En dat terwijl de voorraden in Europa schrikbarend laag zijn. De ACEA, de Europese auto-fabrikantenvereniging, meldt ronduit dat de huidige voorraden over enkele weken uitgeput zijn. De Nederlandse overheid heeft demissionair minister Karremans aangesteld om de controle over Nexperia over te nemen.
Dit gebeurde vanwege vermeend wanbestuur bij de fabriek in Nijmegen. Het bevel duurt maximaal één jaar.
Dat klinkt als een stabiele oplossing, maar dat is het niet. Het betekent vooral onzekerheid.
De productie loopt nog, maar de benodigde grondstoffen en onderdelen uit China kunnen stilvallen. Bovendien produceert Nexperia nu maar een klein deel van alle chips daadwerkelijk in Nederland. De rest komt uit andere fabrieken, die ook last hebben van dit conflict.
De gevolgen zijn nu al voelbaar. De verkoop van nieuwe auto’s in de EU daalde in januari al.
In Nederland zakte de verkoop met bijna een vijfde. De omzet in de auto- en motorbranche daalde vorig jaar met 2,6 procent. Dit is geen toeval. Dit is het begin van een leveringscrisis die vooral de luxe EV-markt hard raakt.
Waarom dit jouw leaseprijs bepaalt
Stel, je bent verantwoordelijk voor het wagenpark van je bedrijf. Of je wilt privé een gloednieuwe elektrische leasebak. Dan is dit wat er gebeurt.
Fabrikanten kunnen niet produceren zonder chips. Dat leidt tot langere levertijden.
Waar je vroeger drie maanden wachtte, zit je nu al snel aan een half jaar of meer. En als de vraag groot is en het aanbod klein, dan stijgt de leaseprijs. Simpel economisch.
Vooral luxe merken als Porsche, Audi, BMW en Mercedes gebruiken enorme aantallen Nexperia-chips. In hun high-end EV’s zitten soms wel honderden van deze componenten. Zij zitten direct in de knel.
De productie van modellen zoals de Audi Q8 e-tron of de BMW iX ligt mogelijk stil of wordt vertraagd.
Dat betekent dat leasecontracten duurder worden. De leasemaatschappijen berekenen de schaarste door in de maandelijkse bijtelling en tarieven. Een ander gevolg: minder keuze. Fabrikanten schrappen tijdelijk opties die te veel chips vereisen.
Denk aan geavanceerde luchtvering, gigantische head-up displays of extra sensoren voor autonoom rijden. Je krijgt dan een auto die technisch minder ver is, terwijl je wel de volle mep betaalt. Of je krijgt een alternatief model aangeboden dat wél leverbaar is, maar misschien niet je eerste keus. Het roept de vraag op wat de toekomst van de klassieke auto is in deze snel veranderende markt.
Hoe fabrikanten en leasemaatschappijen reageren
De grote vraag is: wie vangt de klap op? Fabrikanten proberen op drie manieren het hoofd boven water te houden. Allereerst het hamsteren.
Ze kopen alles op wat ze nu nog kunnen krijgen. Dat drijft de prijzen verder op, maar zorgt dat de lopende productie doordraait.
Ten tweede het herschikten van modellen. Een Porsche Taycan met minder opties is sneller leverbaar dan een volgeladen versie.
Ten derde het zoeken naar alternatieve leveranciers. Ze proberen chips te vinden bij bedrijven in Europa of de Verenigde Staten. Maar dat is niet makkelijk.
Nieuwe leveranciers certificeren duurt maanden, soms jaren. Voor leasemaatschappijen is het een worstcase-scenario.
Zij hebben leasecontracten lopen op basis van een bepaalde inkoopprijs en levertijd. Als die prijs stijgt en die levertijd verdubbelt, lopen ze financieel vast. Ze zullen eerder kiezen voor langere looptijden of hogere maandbedragen. Soms zullen ze klanten teleurstellen: "Uw auto is vertraagd, we kunnen nu geen vervangende EV leveren."
Er is nog een factor: de EU-wetgeving. Sinds 2024 moeten alle nieuwe auto's in de EU verplicht geavanceerde biometrische veiligheidssystemen hebben.
Die systemen zijn chip-hongerig. Dus de vraag naar chips stijgt tegelijkertijd met een daling in aanbod.
Het is een perfecte storm.
Prijzen en levertijden: een realistisch beeld
Hoe ziet dit eruit voor jou als leaserijder? Laten we concreet worden.
Levertijden:
- Basis EV’s (bijv. een Fiat 500e of VW ID.3): van 3-4 maanden naar 6-8 maanden.
- Luxe EV’s (bijv. BMW i7, Mercedes EQS): van 4-6 maanden naar 9-12+ maanden.
- Sportieve EV’s (bijv. Porsche Taycan, Audi e-tron GT): van 6 maanden naar 12-18 maanden.
Leaseprijzen (indicatie per maand, zakelijk incl. BTW):
- Compacte EV: €600 - €750 → stijgt naar €700 - €850.
- Middenklasse EV (Tesla Model 3, Polestar 2): €800 - €950 → stijgt naar €900 - €1.100.
- Luxe SUV EV (Audi Q8 e-tron, BMW iX): €1.200 - €1.500 → stijgt naar €1.400 - €1.700.
- Topklasse EV (Mercedes EQS, Porsche Taycan): €1.800 - €2.500 → stijgt naar €2.200 - €3.000+.
Deze stijgingen komen door schaarste, hogere inkoopprijzen en een overspannen occasionmarkt. Een jong gebruikte EV is nu opeens ook duurder, mede door de invloed van de kilometerheffing op de keuze voor een elektrische auto, terwijl de nieuwe levering opschuift.
Praktische tips voor je volgende lease-aanvraag
Oké, het is somber. Maar je kunt je voorbereiden.
- Vraag nú aan, niet morgen. De levertijden lopen op. Als je over drie maanden een auto nodig hebt, moet je vandaag bestellen. De kans op vertraging neemt elke week toe.
- Kies voor een basisuitvoering. Hoe meer opties, hoe meer chips, hoe groter de kans op vertraging. Vraag je af: heb ik echt die extra sensoren nodig? Een auto zonder adaptieve cruisecontrol is vaak sneller leverbaar.
- Hou rekening met een jaar. Het bevel van minister Karremans loopt maximaal één jaar. Gebruik dit als hefboom in onderhandelingen. Vraag je leasemaatschappij of ze een clausule hebben voor leveringsrisico. Kun je kosteloos annuleren als de auto er na 12 maanden nog steeds niet is?
- Diversifieer je merkkeuze. Zit je vast aan een specifiek model? Wees flexibel. Merken die hun chips elders vandaan halen (bijvoorbeeld uit Taiwan of Zuid-Korea) zijn soms beter leverbaar dan diegenen die afhankelijk zijn van Chinese Nexperia-fabrieken. Een leaseadviseur kan je vertellen welke merken op dit moment de minste problemen hebben.
- Check de tussentijdse wissel. Overweeg een leasecontract van 24 maanden in plaats van 60. De chipcrisis is over een paar jaar wellicht opgelost. Dan rijd je nu in een basismodel en stap je over drie jaar over op een luxe EV met de nieuwste technieken.
- Laadinfrastructuur scheelt ook. Als je auto later komt, kun je je laadpaal thuis al vast installeren. Zo ben je er klaar voor en hoef je niet te wachten op een vertragende leverancier van de auto én de laadoplossing.
Gebruik de volgende stappen om slim te blijven rijden zonder onaangename verrassingen. De geopolitiek bepaalt nu hoe snel je nieuwe auto arriveert.
Het is onzichtbare machinerie, maar het raakt je direct. Door scherp te zijn op je aanvraag, je opties en de leveringsrisico’s, blijf je mobiel. En dat is wat telt. Rijden zonder zorgen, ook in onrustige tijden.